'Iedereen verdient taart' zegt Karel Martens

417 keer bekeken 0 comments

Wij spraken 35 partners over de toekomst van mobiliteit. Al deze partners spraken vanuit hun eigen mobiliteitsterrein. Deze gesprekken geven veel inzicht in de verwachte trends. Wij zijn benieuwd naar jouw reactie op deze trends. Meld je aan en geef je reactie! Via onderstaande button kan je een account maken om te kunnen mee praten als je dat nog niet hebt gedaan.

ACCOUNT AANMAKEN

Karel Martens is associate professor Transport, planning & environment bij de Radboud Universiteit.

De auto blijft, de fiets blijft en OV blijft, ook in de toekomst. So what's new?

De rol van de overheid moet vanuit die verantwoordelijkheden worden vormgegeven, niet vanuit nieuwe trends of vervoertechnologieën.

Kiezen of delen

De overheid moet de mobiliteit zo inrichten dat iedereen in voldoende mate activiteiten kan bereiken. Stel je voor dat je vanaf nul mag beginnen, dat je niet weet wie je zult zijn of waar je komt te wonen, hoeveel inkomen je zult hebben en of je oud, jong, gezond of ongezond zult zijn. Hoe zou je het mobiliteitsysteem dan inrichten? Eigenlijk het oude kiezen of delen systeem. Je weet als deler niet welk stuk je krijgt, dus je doet het zo eerlijk mogelijk.

Als je deze gedachtenlijn systematisch volgt, dan kom je tot de conclusie dat de overheid zich in ieder geval moet inzetten voor de mensen en groepen die zichzelf niet kunnen redden. Dat is een heel andere benadering dan welke nu dominant is. Want de taart is nu zo verdeeld dat de mensen die al een slagroomtaart in de koelkast hadden staan nog een groot stuk appeltaart van de overheid krijgen. Denk aan de doortrekking van de A15, de subsidies op elektrische auto's, het neerzetten van laadpalen, aanleg HSL etc. Allemaal voor de mensen en bedrijven die daar ook prima de kostprijs voor zouden kunnen betalen. En als ze dat niet willen is het blijkbaar economisch toch niet zo interessant als we denken. Die appeltaart hoort te gaan naar mensen met oud brood in de trommel.

Dat gedachtenlijn achter oude kiezen of delen systeem legt in feite de echte wensen bloot die leven in de maatschappij . Door systematisch na te denken, los van vooringenomen posities, wordt duidelijk wat je als maatschappij op zij zou willen en moeten zetten voor toegankelijk OV, of andere zaken als ziekenzorg of onderwijs. De verkiezingen elke vier jaar zijn niet het geschikte instrument om de werkelijke belangen van burgers te peilen.

Gelderland

Gelukkig wonen en werken in Gelderland, de hoofddoelstelling van de Gelderse visie, lijkt hier bij te passen. Maar als overheid ben je niet verantwoordelijk voor geluk. Je moet jezelf als overheid dan ook niet afrekenen op de mate waarin mensen gelukkig zijn. Geluk hangt samen met verwachtingen en als die verwachtingen onterecht te hoog of te laag zijn, dan leidt het meten van geluk tot verkeerde conclusies (namelijk: meer geven aan mensen met hoge verwachtingen en minder aan mensen met lage verwachtingen). Maar als overheid heb je wel een rol in het creëren van de voorwaarden waarbinnen burgers zelf aan hun geluk kunnen werken. Een goed vervoersysteem voor iedereen hoort daar zeker bij. En zolang de auto mensen uitsluit, vanwege inkomen of lichamelijke beperkingen, betekent dat ook goed OV. En omdat mensen zonder toegang tot een auto ook maar 24 uur per dag te besteden hebben, moet OV een redelijke mate van vrijheid bieden en niet de burger binden aan een schamel dienstrooster. Goed OV betekent dan minimaal een kwartierdienst. Waar dat niet kan moet je met flexibele (maar kwalitatief goede) concepten aan de slag. Dat betekent ook ruimtelijke verschillen: in sommige delen van Gelderland moet de kwaliteit van het OV omhoog, terwijl in andere delen misschien alleen nog maar flexibel vervoer wordt aangeboden. De autonome auto kan in die laatste gebieden een rol in spelen, maar vooral als voor- en natransport naar de nog resterende stations. Die auto's zullen vanwege de veiligheid namelijk langzaam blijven rijden en dus niet geschikt zijn voor grote afstanden.

Het autodelen kent een langzame groei, wellicht komt er een kantelpunt waarbij er voldoende kritische massa is zodat het voor iedereen heel makkelijk wordt om een auto in de buurt te vinden om te gebruiken. Maar onderschat de emotie van veel mensen niet. Ze willen graag dat blik voor de deur vanwege het gevoel van vrijheid. Wil (auto)delen een succes worden dan dient dat samen met het OV systeem een zelfde gevoel van vrijheid te geven. Zonder goed OV geen autodelen.

Thuis werken zal groeien, de e-bike zal belangrijker worden, nieuwe concepten zullen ongetwijfeld bedacht worden. Maar al die trends gaan langzamer dan we denken. De early adopters zijn er altijd, maar voordat je de positive majority of de late majority zover hebt ben je vaak tien of twintig jaar verder.

Rol van de overheid

Maar als je een ontwikkeling echt belangrijk vindt als overheid regel dat dan gewoon. Verbied de benzine scooters (maar doe dat gradueel zodat de markt zich kan aanpassen) of stel per automerk een minimum verkooppercentage van emissieloze auto's (verhoog dat percentage ieder jaar) en laat het aan de markt over om oplossingen te verzinnen. Als mensen zelf mogen kiezen dan kiezen ze voor goedkoop en makkelijk, een overheid moet de belangen van de mensen nu afwegen tegen de belangen van de mensen die in de toekomst leven. Niet alleen de trends volgen dus, maar beïnvloeden.

Images

0  Comments